Klaas op fort Honswijk, waar de Willy gerestaureerd wordt.
Klaas op fort Honswijk, waar de Willy gerestaureerd wordt. Irene van Valen
Houten zijn we samen

Klaas Wijbenga restaureert een oude ‘Willy’ ,,Laat mij maar verhalen vertellen”

5 januari 2024 om 19:03 Mensen

HOUTEN In al zijn bescheidenheid legt documentairemaker Klaas Wijbenga (71) liever verbindingen tussen mensen dan zelf in de schijnwerper te staan. Wat als werk begon, voert hij nu uit als vrijwilliger. Al is hij niet geboren in Houten, hij weet veel te vertellen over de Houtense geschiedenis en het hergebruiken daarvan. Zo vertelt hij over een gevonden Willy. Wat dat is leest u in dit Zaterdagportret. 

door Irene van Valen

Waar Klaas vooraleerst met trots over vertelt, is zijn volgende uitdaging als documentairemaker. ,,Daarbij is Fort Honswijk een belangrijke plek. Daar wordt momenteel een oude Willy, een Jeep uit de tweede Tweede Wereldoorlog gerestaureerd. Martin IJdo van Historic Engineering is verantwoordelijk voor het in oude staat terugbrengen van de Willy. Hij is gespecialiseerd in het restaureren en onderzoeken van technisch erfgoed. Dat noem ik hergebruiken van de geschiedenis, het terugbrengen van erfgoed in de originele staat. De Willy werd achterin de tuin van een boerderij in Schalkwijk gevonden.”

HOUTEN ZIJN WE SAMEN
Om de week is er op HoutensNieuws.nl een Zaterdagportret te lezen, een serie portretten van mensen die zich inzetten voor Houten. Deze twee weken kunt u online een aantal van de portretten teruglezen onder de titel ‘Houten zijn we samen’.
Vandaag een interview met Klaas Wijbenga, eerder geplaatst op 2 december 2023.

METAFOOR

Met het restaureren van de auto ontstond het idee van een driedelige documentaire waarin de auto als metafoor staat voor de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog. Een deel van de serie gaat over de door Amerika geboden Marshallhulp in onze omgeving. De Willy fungeerde toen als landbouwvoertuig, die had tenslotte vierwielaandrijving. Een andere thema gaat over Autovakmeester van Alfen, waar de auto destijds in onderhoud was. Achterkleinzoon Hidde die nu stage loopt bij Martin en meewerkt aan de Willy, duikt mee in het leven van zijn overgrootvader. Het laatste deel van de documentaire gaat over Martin en zijn werk aan de auto en over zijn werk in het algemeen. Hij restaureerde een grote verscheidenheid aan militaire en technische objecten waaronder een witkar die behoorde bij het Witte Autoplan van Amsterdam in de jaren 60 en 70 van de vorige eeuw. ,,RTV Utrecht bood mij hun uitzendintentie. Wetend dat zij het uit willen zenden maakt het extra bijzonder om me in te zetten voor deze documentaire. Het komt nu neer op onderzoek doen, het interviewen van betrokkenen, het script schrijven, de samenstelling van alles bepalen en uiteindelijk het opnemen en de montage van het geheel. Ik verveel me de komende winter niet”, lacht Klaas.

Ik voel me hier thuis, wat alles te maken heeft met mijn instelling: Waar ik ook woon, ik zoek naar verhalen.

NETWERK

Via omzwervingen kwamen Klaas en zijn vrouw in 2011 in Houten terecht. Zij woonden daarvoor in Vreeswijk aan de Koninginnensluis. Het huis werd te groot. Na de verkoop vonden zij een woning in Houten. Klaas voelt zich hier thuis, wat alles te maken heeft met zijn instelling: ,,Waar ik ook woon, zoek ik naar verhalen. Zo werd ik vrijwilliger bij Omroep Houten waardoor ik Houten beter leerde kennen. Daar kwam ook de samenwerking uit voort met het 4 en 5 mei comité Schalkwijk voor het maken van de documentaire “Lijnen in het land”. Die vertelt over Schalkwijk ten tijde van de tweede wereldoorlog, liggend tussen het Amsterdam-Rijn kanaal, de Lek en de spoorlijn.”

LOKAAL

,,Dit werken op lokaal niveau, de ontmoetingen met mensen zoals de toen 101 jaar oude Henk Baas maken dit vrijwilligerswerk bijzonder. De persoonlijke verhalen van mensen benieuwen me.” Deze documentaire wordt jaarlijks in de Wiese vertoond. Klaas werkte ook mee aan een zesdelige serie over het Plein, de documentaire ‘Verborgen schatten’ over historische plekken in Houten en maakte onlangs een tweede documentaire over Het Vertrouwde Dorp, uitgezonden bij RTV Utrecht. Daarnaast ontwikkelde hij een vierdelige podcastserie over de geschiedenis en de restauratie van fort Honswijk. Deze serie wordt uitgebreid met een podcast over het boek “Het Kamp Fort Honswijk 1945 -1947” van Hub Noteborn en Huub Gitz. Daarnaast komt er wellicht nog een derde deel over Het Vertrouwde Dorp en het realiseren van een dagbeleving.

KOK

Klaas werd vrijwilliger in de houtbewerking in het Vertrouwde Dorp, waar hij een-op-een optrekt met een inwoner. Daarnaast is hij sinds drie jaar kok in het hospice. Eens in de twee weken kookt hij twee maaltijden voor de vier gasten en aanwezige vrijwilligers. ,,Ik kook graag. De gasten van het hospice waarderen de vers bereidde maaltijden, waardoor ik me van betekenis voel in de laatste fase van hun leven. Ik ga altijd met een dankbaar gevoel naar huis”, zegt Klaas.

VERLEDEN

Klaas is geboren in Dedemsvaart. ,,Mijn vader was dorpssmid en stelde zich altijd dienstbaar op naar mensen toe. Dat zie ik bij mezelf terug. Het gaat me om anderen”, zegt Klaas. Na de MTS in Hogeveen en een stage in Rotterdam, vond Klaas werk in een computerbedrijf op Schiphol. Vervolgens vond hij, 27 jaar oud, werk als reparateur van ponskaartmachines in Deventer waar hij in contact kwam met de Kabel Omroep Deventer. “Daar konden buurten gebruik maken van de faciliteiten om misstanden in de wijk in beeld te brengen. Zonder opleiding maar vooral door de praktijk leerde ik alles over montage- en filmtechnieken. Het gaat mij vooral om de inhoud en ik denk graag mee. Bij een goede klik versterkt dat de samenwerking aan de montagetafel”, legt Klaas uit. Na verloop van tijd vond Klaas een betrekking bij Studio IM, een media-informatiecentrum voor minderheden in Utrecht en vervolgens vond hij via connecties werk bij een televisiestudio in Hilversum. Daar monteerde hij onder andere reportages voor de actualiteitenrubriek ‘Hier en Nu’ van de NCRV.  Terugdenkend aan toen, zegt Klaas: “In die tijd mochten we niet op zondag werken, dus wat op zondag uitgezonden werd, monteerden we op zaterdag.”

De contacten die ik maak en de verhalen die ik mag beschrijven maken dit werk mooi. Daarnaast blijf ik leren, wat in dit vak nodig is.

ONDERNEMING

Toen de NCRV Klaas een contract aanbood, wat zeer uniek was, leidde dat tot het opzetten ven zijn eigen bedrijf ‘Online Video’ in 1989. “Met dat contract kon ik een lening aangaan om apparatuur te kopen voor een eigen montagestudio. Dat ging toen om een flink bedrag”, zegt Klaas. Al had hij een contract met de NCRV, in zijn studio werd ook voor andere omroepen gemonteerd, bijvoorbeeld het programma ‘Lekker Weg’ van de KRO met Marnix Kappers als presentator. Programma’s als Villa Felderhof, Villa Achterwerk en veel andere opdrachten volgden. “Het werk kwam op ons af. We kregen de naam ‘het Ajaxteam in de montage’. Onze sterke kant was het monteren van kwalitatieve en inhoudelijk sterke programma’s.” Vragend naar mooie opdrachten benoemt Klaas een interview met prins Claus door Ria Bremer; een samenwerking met prinses Irene en Herman van Veen aan een documentaire over het leven van de Maya’s en een documentaire van Foster Parents.

PENSIOEN

Met het stoppen van het programma ‘Brandpunt’, stopte Klaas’ loopbaan. ,,Ik schoof als freelancer langzaam uit het betaalde werk, maar vind in het vrijwillig maken van documentaires onverminderd veel voldoening. De contacten die ik maak en de verhalen die ik mag beschrijven maken dit werk mooi. Daarnaast blijf ik leren, wat in dit vak nodig is.” Documentaires maken zit verankerd in Klaas’ hart. Daarin blijft hij de Houtense geschiedenis of bijzondere initiatieven als het Vertrouwde Dorp voor het voetlicht brengen. ,,Liever dat dan mezelf voor de camera zetten. Laat mij maar verhalen naar buiten brengen. Waarom zou ik er mee stoppen?”

Irene Van Valen
Deel dit artikel via:
advertentie
advertentie