De boer op: De machine aan het dak van de geitenboerderij in Bunnik voert de dieren en verschoont de stal

BUNNIK In onze regio kennen we één geitenboerderij, aan de Tureluurweg in Bunnik. Adrie van Bentum heeft net weer 300 lammetjes en bokjes geboren zien worden, in de lammerperiode. De winter gebruikt hij om de stallen schoon te maken en zich te verdiepen in de technologische mogelijkheden in de branche.

door Agnes Corbeij

In de geitensector komen de lammetjes niet het hele jaar door, zoals bij koeien het geval is in Nederland. Bij Adrie van Bentum zijn twee lammerperioden, in het voorjaar en in oktober/november. ,,De laatste lammerperiode is twee weken geleden afgelopen. Er zijn 150 lammetjes en 150 bokjes bijgekomen in vier weken tijd.”

De boer op:
Zaaien, oogsten, melken, scheren; we weten ongeveer wat de boer allemaal doet op zijn bedrijf. Maar achter de staldeuren gebeurt er nog veel meer bij de agrariër in de Kromme Rijnstreek. Het afgelopen jaar bezocht Houtens Nieuws in het kader van de serie ‘De Boer Op’ iedere maand een of twee agrarisch ondernemers uit onze regio, om te vragen wat zij deze maand allemaal doen. Deze serie plaatsen we in de eerste twee weken van januari nogmaals, gratis te lezen voor iedereen.

Dit is dan ook een intensieve periode, net als bij schapen. Daarover vertelde schapenhouder Piet Voskuilen uit Odijk in het voorjaar. Adrie: ,,Het gaat met pieken en dalen, maar er zijn veel nachten bij waarin ik vier uur slaap. Daar wen je aan en in het voorjaar is de lammerperiode veel langer, dan moeten 300 geiten lammeren, dus in het najaar valt het nog wel mee.”

SCHOONMAKEN Tussen twee lammerperiodes in, zoals nu, is Adrie veel tijd kwijt aan het schoonmaken van de stal. ,,De lammetjes zijn weer weg uit die stal, doorgeschoven naar de andere stal. Ook de bokjes mesten we zelf af. Voor de volgende lammerperiode moet al het stro eruit en moet de hele stal schoongemaakt worden met de hogedrukreiniger. Daarna wordt de stal gedesinfecteerd. Het is allemaal om ziektes te voorkomen.”

De voermachine hangt aan het dak van de geitenstal - Agnes Corbeij

Verder gaat het gewone werk door natuurlijk, zoals geiten melken en voeren. Adrie heeft hulp in de stal, van medewerker Maaike, maar sinds kort ook van de techniek. Adrie bezoekt graag beurzen voor landbouwmachines. Daar kwam hij ook iemand tegen met een interessant idee. ,,Hij verkocht een automatisch voersysteem, dat aan het plafond hangt. Ik vertelde over mijn stal en volgens hem was zijn systeem toepasbaar bij mij. Hij heeft het zo gemaakt dat de machine zowel de geiten voert als de boxen instrooit. Het is de eerste geitenstal in Nederland waar dit zo werkt.”

EFFICIËNT Adrie is heel blij met de machine, niet alleen omdat het fysiek werk scheelt. ,,De melkproductie is gestegen, omdat de geiten vaker gevoerd worden. De machine begint met voeren om 5.00 uur, dus als ik na het melken in de stal kom om 8.30 uur, hebben ze al zes keer voer gehad. Het zijn steeds kleine beetjes, waardoor het voer beter wordt benut.”

Wat betreft techniek, houdt Adrie heel goed de ontwikkelingen van verduurzaming in de gaten. ,,Ik zou heel graag een windmolen neerzetten. De gemeente heeft helaas nog steeds geen beleid over kleine windmolens, dat is een gemiste kans. In Wijk bij Duurstede hebben ze dat wel. Mijn rekening stijgt van 1200 naar 5000 euro. Als ik voor die tijd geen windmolen kan neerzetten, zet ik een dieselaggregaat aan om te melken. Dat scheelt in de kosten.”

Behalve voeren, strooit de machine ook schoon zaagsel in de stal van de geiten. - Agnes Corbeij

ZONNE-ENERGIE Zonnepanelen heeft Adrie niet. ,,Daarvoor ligt mijn dak ongunstig. Ook ligt de piek van de opbrengst overdag, terwijl ik in de ochtend en avond melk. Dat schiet dus niet op.” Dit probleem speelt ook bij sportverenigingen die in de avond hun veld verlichten en bakkers die ‘s nachts hun ovens opstoken en daardoor niet geholpen zijn met zonnepanelen.   

In de vakliteratuur heeft Adrie al gelezen over een windmolen op het dak van de stal. ,,Die wordt gebruikt in Canada, die zit in het dak geïntegreerd. Dat zou ik ook wel willen, maar hij is in Nederland nog niet leverbaar.”