Coalitieakkoord: gemeenteraad van Houten kan in de toekomst een referendum niet meer tegenhouden

26 juni 2026 om 11:55 Politiek

HOUTEN Betere inspraak voor de inwoner op al het beleid van de gemeente, dat is het belangrijkste standpunt van de Inwonerspartij Toekomst Houten. Aangezien deze politieke partij de verkiezingen heeft gewonnen en met 11 van de 30 zetels in de raad zit, is dit ook het belangrijkste speerpunt in het coalitieakkoord. Het tegenhouden van een referendum, zoals gebeurde bij Houten Hub, kan in de toekomst niet meer als het aan de coalitie ligt.

door Agnes Krijnen

Fractievoorzitter Willem Zandbergen lichtte het coalitieakkoord toe in de raadsvergadering van dinsdag 23 juni. ,,We gaan echt werk maken van inwonersparticipatie. Dit wordt onderdeel van behoorlijk bestuur. Niet alleen vanuit een democratisch principe, maar ook om de deskundigheid van onze eigen inwoners zo goed mogelijk te benutten.”   

HOUTEN HUB

Concreet betekent dit dat als een participatietraject niet goed is verlopen, het opnieuw gedaan moet worden. Ook staat in het coalitieakkoord dat als inwoners een referendum willen, de raad dit in de toekomst niet weer tegen kan houden. Dit gebeurde in het geval van de Houten Hub, toen omwonenden een referendum aanvroegen, maar de gemeenteraad dit wegstemde. Dit mag volgens Zandbergen nooit meer gebeuren.

Dit is duidelijk een thema waarop onderhandeld is tussen de coalitiepartners. Daan Vermeulen, fractievoorzitter van de VVD, zei geen voorstander te zijn van referenda. Dit sluit aan bij het landelijke standpunt van de liberalen. ,,Een referendum slaat de politiek plat tot één simpele vraag. Dat vinden wij niet wenselijk. Maar onderhandelen hoort bij coalitievorming. Wij zien een referendum als een afsluiting van een participatietraject dat niet goed heeft plaatsgevonden.” Hierover zijn de coalitiepartners het wel eens.

Volgens Zandbergen moet de manier waarop de gemeente met haar inwoners omgaat fundamenteel veranderen. ,,Het gaat om een paradigmaverschuiving in mensbeeld. De inwoner is niet een NIMBY (Not In My Back Yard) - mens, maar een die we plaatsen in de traditie van betrouwbaar, deskundig en betrokken.”

KRITISCHE VRAGEN

Vanuit de oppositie werden kritische vragen gesteld over deze onderdelen van het coalitieakkoord. Susan van Erp van Pro Houten (voorheen GroenLinks/PvdA) vroeg hoe het uitbreiden van inwonersparticipatie en het versnellen van procedures voor nieuwbouw met elkaar te verenigen zijn. Zandbergen verwacht dat meer participatie vooraf zal leiden tot minder bezwaar en dus minder vertraging op projecten. 

Daan Blauw van de ChristenUnie vroeg of Zandbergen wist wat een referendum kostte. Hij benoemde dat dit in het geval van de Ruimtelijke Koers 150.000 euro had gekost en in deze tijd al snel 2 of 3 ton zou gaan kosten, mocht het zover komen. Blauw: ,,Hoe kun je dit afwegen tegen andere dossiers zoals zorg en woningbouw, waar tempo noodzakelijk is?”

NIET NODIG

Zandbergen benoemde dat ook al is een referendum straks minder tegen te houden door de gemeenteraad, dit een laatste redmiddel blijft. ,,Het is een last resource. Omdat we de inwonersparticipatie grondig gaan verbeteren, zou het niet meer nodig moeten zijn. Maar als het zover komt dat inwoners dit willen, moet het niet door de raad tegengehouden kunnen worden.”