Griffier Hermans houdt van onrust

16 maart 2026 om 13:02

Hermans (65) werkt al sinds 1999 als interimmer bij adviesbureau BMC. In de afgelopen decennia vervulde hij uiteenlopende functies bij gemeenten, waaronder griffier, gemeentesecretaris en directeur. Houten is inmiddels de achtste gemeente waar hij als griffier aan de slag is gegaan. „Het is juist die afwisseling die het leuk maakt.”

Zijn contract loopt officieel tot 1 april, maar met de gemeenteraadsverkiezingen in zicht is de kans groot dat hij langer blijft. Zelf kijkt hij daar nuchter tegenaan. „Dit kan zomaar eens mijn laatste klus zijn. Ik word dit jaar 66.”

WAT DOET EEN GRIFFIER? De functie van griffier is voor veel inwoners onbekend, terwijl hij een sleutelrol speelt in de lokale democratie. In de kern ondersteunt de griffier de gemeenteraad. Hermans: „Ik zorg ervoor dat vergaderingen goed verlopen en goed zijn voorbereid. Dat de juiste onderwerpen op de agenda staan en dat alle raadsleden beschikken over dezelfde en de juiste informatie.”

Het gaat daarbij om meer dan alleen de raadsvergadering. Hermans is ook betrokken bij Ronde Tafel Gesprekken (RTG’s), vergaderingen van de agendacommissie, overleggen van de fractievoorzitters, werkgroepen en informatieve bijeenkomsten. Hermans is er om het proces te bewaken, niet om politiek te bedrijven.

Wel kijkt Hermans kritisch naar de manier van vergaderen. Door zijn ervaring kan hij raadsleden adviseren. „In Houten hebben we het Ronde Tafel Gesprek, bedoeld om met elkaar en met inwoners het gesprek aan te gaan. Maar je ziet soms dat het vooral een vragenrondje aan de wethouder wordt. Dan moet je je afvragen: past deze vorm nog wel bij wat we willen bereiken? Als de raad dat liever anders ziet, draag ik daar graag aan bij.”

AVONDEN IN HOUTEN Hermans woont in Limburg en is dus veel onderweg. „Ik werk veel in de avonden, zo’n drie keer per week. Dan rij ik heen en weer, of ik blijf hier in de buurt overnachten.” Het hoort bij het vak, zegt hij, en hij doet het met plezier.

Bij zijn start in Houten lag er al een duidelijke opdracht. Het Capra-rapport adviseerde onder meer om de samenwerking in de ‘driehoek’ van griffier, burgemeester en gemeentesecretaris te versterken. Hermans begon met luisteren. „Ik heb een rondje gedaan langs alle fracties en sleutelfiguren. Niet alleen om te praten over cultuur, maar ook over concrete veranderingen die mogelijk zijn.”

KRACHT VAN DE RAAD Wat Hermans het meest aanspreekt in zijn werk, is het versterken van de positie van de gemeenteraad. „Ik help de raad om zijn rol ook echt te pakken. Dat gaat niet overal vanzelf. Soms laat een raad vooral over zich heen komen wat het college doet en reageert hij achteraf.”

Volgens Hermans kan het ook anders. Hij wijst op het manifest over het maatschappelijke gesprek rond asielopvang in Houten. „Negen van de tien partijen hebben samen kaders meegegeven aan de wethouder. Formeel is dat misschien de zwakste vorm, er is immers geen besluit genomen, maar het is wel proactief en bijna raadsbreed. Dat maakt het juist sterk.”

Ook bij bezuinigingen kan de raad vooraf richting geven. Hermans was in meerdere gemeenten betrokken bij ombuigingsoperaties. „Zo stelde een gemeenteraad vooraf vast waarop wel en absoluut niet bezuinigd mocht worden. Dat geeft het college richting.”

SAMENLEVING BETREKKEN Een ander thema dat volgens Hermans aandacht verdient, is participatie. „Houten zet stappen richting de samenleving, maar het kan nog beter.” In maart bespreekt de raad de participatievisie. „Dat is weer een volgende stap.”

Hij noemt als voorbeeld  een gemeente waar de raad zelf het voortouw nam bij het opstellen van een toekomstvisie. „Dat was enorm veel werk voor twaalf betrokken raadsleden, maar ze hebben wel de hele samenleving betrokken. Toen het besluit uiteindelijk genomen moest worden, was het bijna een hamerstuk. De hele raad stond erachter.”

VERKIEZINGEN In verkiezingstijd wordt de rol van de griffier nog intensiever. „Hier zijn we in april 2025, bijna een jaar voor de verkiezingen, al begonnen.” De griffier informeert met zijn collega’s alle politieke partijen over procedures, deadlines en wettelijke eisen. „Je wilt dat alles op tijd en netjes verloopt.”

Daarnaast organiseert de griffier met zijn team praktische zaken zoals een slotdebat, een stemhulp en een verkiezingskrant. Na de verkiezingen volgt een uitgebreid inwerkprogramma voor nieuwe raadsleden, bestaande uit zeven avonden.

Ook het proces rond de benoeming van een nieuwe burgemeester ligt grotendeels bij de griffier. „Dat start straks na de verkiezingen. Er komt een vertrouwenscommissie, een profielschets en een helder proces. Daar zijn we zo een jaar mee bezig.” De nieuwe burgemeester van Houten wordt naar verwachting rond april 2027 geïnstalleerd.

ONRUST ALS KANS Dat Hermans begon in een periode van onrust, schrikt hem allerminst af. „Dat was voor mij juist de reden om ja te zeggen. Als er onrust is, staan er veranderingen op stapel.” Met een glimlach: „Ik heb in mijn carrière zo’n vijftig gemeentehuizen van binnen gezien. Overal was wel iets aan de hand.”

Voor Houten ziet hij vooral kansen. „De raad kan veel sterker zijn dan hij soms zelf denkt. Als ik daaraan kan bijdragen, dan is deze klus voor mij geslaagd.”