Behoefte aan sociale huurwoningen in Houten is groot, toch daalt het aantal dit jaar, wethouder wil ontwikkelaars nu toch meer druk opleggen

8 april 2025 om 19:49 Politiek

HOUTEN Ondanks plannen om per jaar meer dan 90 sociale huurwoningen in Houten te bouwen, wordt er in 2025 geen enkele opgeleverd. Ondertussen worden er wel sociale huurwoningen verkocht, waardoor het aantal dit jaar niet stijgt, zoals de bedoeling was, maar juist daalt. Ook op iets langere termijn valt geen echte verlichting te verwachten. Het college beseft inmiddels ook dat er iets moet gebeuren en komt met een plan naar de gemeenteraad om de druk op ontwikkelaars te vergroten. 

door Agnes Krijnen

In december 2023 sprak de gemeente met Woonin af dat er tussen 2022 en 2040 in totaal 1550 sociale huurwoningen bij moeten komen. Dat zijn er ongeveer 90 per jaar. Houten loopt achter op dat schema. In de jaren 2022, 2023 en 2024 werden gezamenlijk 174 sociale huurwoningen gebouwd, in de Kiem van Houten, in plan LindeOord en de bij de Droom van Schalkwijk. In 2025 wordt geen enkele sociale huurwoning opgeleverd. 

ONZEKER

Tel daarbij op dat Woonin gemiddeld 15 woningen per jaar verkoopt. Dat doen corporaties altijd, om met de opbrengst meer en betere sociale huurwoningen terug te kunnen bouwen. Dit betekent dat het aantal sociale huurwoningen in Houten in 2025 daalt, in plaats van stijgt. Vanaf 2026 zijn er wel weer plannen om sociale huurwoningen te bouwen, maar dat levert niet op korte termijn tot een verkorting van de wachtlijst. Ook zijn veel plannen nog onzeker of niet concreet, zoals Houten Hub, Houten Oost en Centrum, Molenzoom en Koppeling.

Een belangrijk moment in de politiek was de raadsvergadering van 28 september 2023. Hier stond de doelgroepenverordening op de agenda. De insteek was om er bij ieder bouwplan met zes of meer woningen op te hameren minstens 30 procent van de nieuwe woningen als sociale huurwoningen te bestempelen. Veel omliggende gemeenten hanteren dezelfde methode, het is het beste instrument dat de gemeenteraad heeft om invloed uit te oefenen.

AMENDEMENT

Toch werd deze stok om mee te slaan uit de verordening gehaald, door een amendement van Natúúrlijk Houten, ITH, VVD en SGP. Dit werd veranderd in de algemene tekst: ,,Van de totale ontwikkeling tot 2040 in de gemeente Houten bestaat minimaal 30 procent uit sociale huur.” Deze partijen waren bang dat de eis van 30 procent sociale huur bij ieder bouwproject ertoe zou leiden dat er minder bouwprojecten van de grond zouden komen. 

Oppositiepartijen zijn hier nog steeds boos over, zij zagen aankomen dat het zonder deze eis moeilijk zou worden om de bouw van sociale huurwoningen af te dwingen bij projectontwikkelaars. Ook wethouder Daan Vermeulen (VVD) kijkt inmiddels kritisch terug op deze beslissing: ,,Dat had beter gekund. We zijn er inmiddels achter dat het niet werkt zonder deze eis.” Hij zou de formulering graag weer wijzigen, maar dat kan pas in de omgevingsvisie, over 1,5 jaar. ,,Wel gaan we bij deelprojecten van het Centrum, Molenzoom en de Koppeling de 30 procent eis meenemen.”

VEREVENINGSFONDS

Een ander instrument dat omliggende gemeenten gebruiken, zoals bijvoorbeeld Nieuwegein en Utrechtse Heuvelrug, is een vereveningsfonds. Als projectontwikkelaars geen sociale huurwoningen bouwen, moeten zij een bijdrage leveren aan dit fonds, zodat de gemeente dit geld kan gebruiken om elders in de gemeente sociale huurwoningen te bouwen. 

Als Woonin nee zegt, zijn we nu klaar. Met meer aanbieders op de markt, hebben we meer opties

Dit wil Vermeulen nu in Houten ook gaan invoeren, zo maakte hij deze week bekend tijdens een persgesprek. ,,Ontwikkelaars bouwen liever sociale koopwoningen, zoals in het KPN gebouw en de Knik gebeurt. Ze hebben extra druk nodig om sociale huurwoningen op te nemen in de plannen. Dat levert nu eenmaal minder op.” De gemeente heeft een bestemmingsreserve volkshuisvesting, waar 3,9 miljoen euro in zit. Dit geld gaat ook in dit nieuwe vereveningsfonds. 

WOONIN

Een tweede manier om de bouw van sociale huurwoningen te versnellen is het zoeken van meerdere woningbouwcorporaties. Woonin is de enige woningbouwcorporatie die actief is in de gemeente Houten. Vermeulen: ,,Als Woonin nee zegt, zijn we nu klaar. Met meer aanbieders op de markt, hebben we meer opties.” Op de vraag of de gemeente ontevreden is over Woonin, antwoordt Vermeulen: ,,We vinden dat ze te weinig bouwen. Ze bouwen vooral grotere woningen, terwijl we ook behoefte hebben aan kleine woningen.”

De gemeente had graag sociale huurwoningen gezien in het KPN gebouw, Woonin zag het niet zitten - Archief Houtens Nieuws

Vermeulen doelt onder meer op de transformatie van het KPN gebouw. Hier wilde de gemeente graag sociale huurwoningen bouwen, maar Woonin zag het niet zitten, omdat er geen buitenruimte bij de woningen zit. 

De verordening waarmee Vermeulen deze nieuwe mogelijkheden vast wil leggen, wordt in mei ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd.