Nieuwe regels loting middelbare school pakken verschillend uit per regio

26 februari 2024 om 16:30 Onderwijs

REGIO Sinds dit jaar is de procedure voor leerlingen van groep 8 die zich opgeven voor een middelbare school veranderd. In Houten verandert er niet zo veel, in Zeist en Wijk bij Duurstede is meer onduidelijkheid. Dit komt omdat de scholen in Houten allemaal plaatsingsgarantie geven en de scholen in Zeist en Wijk geen van allen. Toch verandert er ook daar uiteindelijk niet zoveel.

door Agnes Krijnen

De Eerste Kamer nam in 2022 de ‘Wet doorstroomtoetsen primair onderwijs’ aan. Het belangrijkste onderdeel van deze wet is dat alle groep 8 leerlingen in Nederland zich in dezelfde week aanmelden voor de middelbare school en ook tegelijk horen op welke school ze geplaatst worden. Een tweede lotingsronde organiseren mag niet meer, zodat alle kinderen evenveel kans hebben geplaatst te worden op een school naar keuze. 

BUITEN DE BOOT

Eerder kregen kinderen het definitieve schooladvies pas nadat ze zich hadden aangemeld voor hun favoriete middelbare school. Als zij dan toch naar een andere school wilden of zelfs moesten, zaten veel scholen al vol. Volgens de Rijksoverheid overkwam dit jaarlijks 2000 leerlingen. Ook in onze regio kwam dit probleem voor. 

Nadia Daoudi is onderwijsadviseur en regionale coördinator in de hele provincie Utrecht voor de overgang van het primair naar voortgezet onderwijs (POVO) en is betrokken bij de regio. ,,Eerder was het zo dat kinderen die in de eindtoets hoger scoorden dan voorheen, bijna niet meer van school konden wisselen, omdat alles al vol zat, ook in de regio. Dat kan nu niet meer. Dat is de grote winst van dit nieuwe systeem.”

ZES SCHOLEN

In de regio Utrecht Zuid-Oost leidt dit tot onduidelijkheid. Ouders van kinderen die naar VMBO-tl, havo of vwo gaan, moeten hier voor hun kinderen zes middelbare scholen doorgeven, ook als op de school van de eerste keus in het verleden nooit geloot is. Dat komt omdat geen enkele school plaatsingsgarantie geeft. 

In Houten geven zowel Het Houtens, als College de Heemlanden als Yuverta garantie van plaatsing. Dit betekent dat een lijstje van zes scholen niet nodig is. Leerlingen die naar Zeist of Wijk bij Duurstede naar school willen, waar ook het grootste deel van de kinderen uit de gemeente Bunnik naartoe gaat, hebben minder zekerheid. 

BAAN OP ZICH

Het verschil tussen de regio’s zit hem in de uitgangspositie. Daoudi: ,,In Zuid-Oost was voorheen niet veel centraal georganiseerd, het liep gewoon. Zuid-Oost is ook de enige regio waar de POVO-coördinator ook gewoon lesgeeft. In de andere regio’s is het een baan op zich.” Er is dus in deze regio minder capaciteit om dit proces te stroomlijnen.

Eigenlijk is de kans dat leerlingen op de school van hun eerste of tweede voorkeur terecht komen, net zo groot als voorgaande jaren.

Een van de grote scholengemeenschappen waar veel leerlingen uit Zeist, Bunnik en Utrechtse Heuvelrug naartoe gaan, is De Breul in Zeist. Voorgaande jaren heeft De Breul nooit geloot, dus kinderen die zich inschreven bij De Breul, waren eigenlijk zeker van een plaats. Hetzelfde geldt voor het Openbaar Lyceum in Zeist. Toch geven deze scholen nu geen plaatsingsgarantie. 

RISICO

Daoudi legt uit dat het geven van garantie risico meebrengt voor scholen, zeker nu er een nieuw systeem in gaat. Daoudi: ,,In Den Haag gaf vorig jaar één school garantie. Dat leverde een golf aan leerlingen op. Dit moet je als scholen onderling afstemmen.” De schoolbesturen in Zuid-Oost vinden op dit moment het mogelijke risico op teveel inschrijvingen te groot om plaatsingsgarantie te geven. 

Daoudi wil ouders en leerlingen die naar een school in Zuid-Oost willen geruststellen. ,,Eigenlijk is de kans dat leerlingen op de school van hun eerste of tweede voorkeur terecht komen, net zo groot als voorgaande jaren. Het lijstje van zes is berekend om garantie te hebben dat iedereen geplaatst kan worden, maar zal meestal niet nodig zijn.”