
Lezing van de historische kring Tussen Rijn en Lek
22 januari 2024 om 15:15 HistorieLANGBROEK Historicus Sander Wassing houdt op dinsdag 6 februari een lezing voor de historische kring Tussen Rijn en Lek met als onderwerp ‘Vervlogen maar (nog?) niet verdwenen: eendenkooien in het Kromme Rijngebied’.
De manier waarop boeren hun agrarische bedrijf inrichten staat al decennialang volop ter discussie. Het houdt de gemoederen bezig omdat het raakt aan allerlei gevoeligheden die ons allemaal aangaan: hoe willen we dat ons landschap eruitziet? Op welke manier wringt dit met de bescherming van de natuur? De boeren zijn de hofleveranciers van ons dagelijks brood, van het eten op ons bord.
Dat was vroeger uiteraard niet anders, maar de invulling daarvan was dat wel. Eeuwenlang waren er geen veestapels die grote aantallen mensenmonden konden vullen. Grote aantallen koeien, varkens en kippen waren er nog niet. Voor een stukje vlees op het bord waren onze voorouders onder andere aangewezen op eendenbout. Dit werd gevangen in eendenkooien (vroeger ‘vogelkooien’ genoemd). Het was een vijver of een rechthoekige plas met vaak meerdere zijsloten (vangpijpen) die in een bocht steeds smaller het land inliepen en uitmonden in een vanghokje.
SPREEKWOORDEN
Spreekwoorden als ‘het hoekje omgaan’, de ‘pijp uitgaan’, maar ook gezegden als ‘in de war zijn’, komen uit de eendenkooikerswereld. Wie bijvoorbeeld de achternaam ‘Kooiman’, ‘Van der Kooi’ of ‘Kooistra’ draagt, mag vermoeden dat er ergens een voorouder is die kooiker was, al dan niet met een eigen eendenkooi. Heet is een mysterieus fenomeen en bij het grote publiek is er weinig over bekend. Wie is bekend met de eeuwenoude eendenkooi De Knoest aan de Kanaaldijk Zuid te Schalkwijk? Waar in het Kromme rijngebied kwamen in vroeger tijden eendenkooien voor? Hoe gaat (en ging) het er in een eendenkooi precies aan toe? Waarom is het gros van de eendenkooien vandaag de dag verdwenen? Deze vragen worden tijdens de lezing aan de orde gesteld.
Sander Wassing studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Tijdens zijn studie specialiseerde hij zich in de geschiedenis van de Nederlanden gedurende de zestiende en zeventiende eeuw. Sinds augustus 2013 is hij afgestudeerd en werkzaam als freelance historicus.
De lezing vindt plaats in Dorpshuis ‘De Toekomst’, Prinsenplein 3, Langbroek. Iedereen die geïnteresseerd is, is van harte welkom. Het belooft een boeiende avond te worden. De zaal is open vanaf 19.30 uur. De lezing begint om 20.00 uur, de toegang is gratis.