Iedereen doet (maar) wat

15 mei 2023 om 12:24

Klimaatburgemeesters zijn ‘benoemd’ in de overheidscampagne: ’Iedereen doen wat’. Met die leus heb ik overigens de nodige moeite, want met ‘iedereen doet -maar- wat’ gaan we het echt niet redden. Het zijn toch de grote beleidskeuzes en acties van de bedrijven die het verschil moeten gaan maken. De cirkel is natuurlijk rond, want de burger moet in stemhokje en winkel dan maar de juiste keuzes maken. Toch mogen we van de overheid verwachten dat ze met alle inmiddels beschikbare kennis ons daarbij helpt. En van bedrijven dat die hun kennis en middelen niet blijven inzetten om twijfel te zaaien.

Zo zegt het eigenlijk al genoeg dat in de jaren 90 de kreet met gelijke strekking ‘Een beter milieu begint bij jezelf’ werd bedacht door oliemagnaat BP. BP huurde een duur reclamebureau in en even later werd door hen de ‘carbon footprint’ geïntroduceerd. Iedereen (maar niet de olie-industrie) is zelf verantwoordelijk. BP levert alleen wat de klant wil. Juist op het moment dat het besef steeds breder begon door te dringen dat het 5 voor 12 was voor klimaatactie en dat dat ook al jaren duidelijk was uit hun eigen modellen, zoals ook van Shell.

Een ander nadeel van de slogan ‘iedereen doet wat’ is ook het vermoeiende verwijt van hypocrisie. Je demonstreert voor het klimaat én je hebt een auto / je eet vlees ….? Natuurlijk kun je zelf beter niet meer gaan vliegen als je je realiseert waar we op af stevenen en dat er nu al vele mensen in andere landen lijden aan de gevolgen van onze foute keuzes uit het verleden. Dat kan echter niet betekenen dat je je niet mag uitspreken over overheidsbeleid en bedrijfskeuzes. Terwijl, zo bleek in de week van 12 april uit het rapport van het expertteam energiesysteem 2050 de toekomst er eigenlijk heel prettig uit kan zien als we afkicken van onze fossiele verslaving. En dus moet de overheid met een hoopvol toekomstbeeld een snelle en rechtvaardige transitie in gang zetten. De recente maatregelen van Jetten vormen daarvoor een eerste aanzet.

Ernst van Zuijlen

-klimaatburgemeester